Gamelab console review: een retro handheld om links te laten liggen

Daar waar we bij TechFi meestal producten testen die fabrikanten ons opsturen, pakken we het met de recensie van de Gamelab console net even anders aan. Dit is namelijk een retrohandheld – en die zijn hot. Ze spelen ook flink in op de nostalgische trend: herbeleven van games uit je jeugd van consoles die al lang niet meer courant zijn, op een apparaatje dat daar stiekem toch aan doet denken. Zelf test ik wekelijks nieuwe handheldmodellen op mijn eigen online magazine, maar voor deze recensie maak ik een uitstapje naar TechFi.

Hoofdredacteur David vroeg mij namelijk om deze unit te testen voor een review. En als Neerlands handheldtester, zoals ik op onze RetroReady-server op Discord genoemd word, kan ik niet anders dan op dit aanbod ingaan. Mogelijk kom je de reclames op je socials al maanden tegen van Gamelab; bij David en mij wekten die een gezonde, journalistieke interesse. Wat is dit precies voor handheld en wat haal je dan eigenlijk in huis? 

De prijzen van Gamelab console 

De Gamelab-handheld kost op moment van schrijven 48,95 euro; als je er twee aanschaft, dan krijg je een korting van vijftien procent. Je bent dan 83,28 euro kwijt. Voor deze review bestelden we er twee én een multiplayerkit, waarmee beloofd wordt dat je samen kan spelen in games die dat ondersteunen. (Dat zijn er eigenlijk maar een handvol. Zo zou je je pokémon moeten kunnen ruilen in Pokémon Emerald, Pokémon Fire Red en Pokémon Leaf Green.) In die kit zitten twee wifi-dongles, à 19,99 euro. Die zijn nodig omdat de Gamelab console zelf geen WiFi aan boord heeft. Ook zitten er twee usb-a-naar-usb-c-adapters in, aangezien de handheld zelf usb-c heeft.

Al met al heeft dit pakket 103,23 euro gekost. Als je de site mag geloven, is dat allemaal met grote kortingen. Zo zou de Gamelab console zelf officiele 90 euro kosten, en de multiplayerkit 30 euro. Grote onzin als je het mij vraagt. Waarom? Ik heb een variant op dit model zelf al eens in 2023 getest en daarvoor was ik, inclusief btw en verzendkosten, 63 euro kwijt. Bovendien zijn via diverse wegen nagenoeg identieke apparaten te koop voor dezelfde of zelfs lagere prijzen. Laat je dus niet meeslepen door de getoonde prijzen.

Gamelab console: een R36S kloon

Dat is dan ook waar we direct duidelijk over kunnen zijn. De Gamelab is gewoon een bestaande handheld console, met een extra bedrukking en een andere naam. Het is namelijk de R36S uit 2023 van het merk Game Console. Dat is een tamelijk schimmig bedrijf, waarvan niemand echt lijkt te weten wie er achter zit of waar het zijn middelen vandaan haalt. Dat heeft ook alles te maken met de troebelheid van deze markt, waar deze consoles veel worden aangeboden met - laten we daar niet omheen draaien - een berg spellen van dubieuze herkomst. 

De markt voor retrohandhelds voelt soms een beetje als het Wilde Westen aan. Allerlei – voornamelijk Chinese – partijen doen maar wat en komen daar vaak nog mee weg. Niet alleen kopiëren ze elkaars ontwerpen of leveren ze micro-sd-kaarten met verzamelingen vol illegale gamebestanden bij hun handhelds, ook brengen ze soms precies dezelfde handhelds uit onder andere namen, termen of stickers. Je ziet door de bomen soms het bos niet meer. 

Een lange introductie op het eigenlijke onderwerp, maar het is nodig om de juiste context te geven. Gezien de hoeveelheid reclame die we online over de Gamelab console tegenkomen, is dat geen overbodige luxe. Reden te meer om de Gamelab eens onder de loep te leggen, zodat je mogelijk een miskoop voorkomt. Als ik alvast een tipje van de sluier mag geven, dan kan ik de Gamelab niet aanbevelen, helemaal niet met de los verkrijgbare multiplayerkit.

Wat is de Gamelab console?

Goed, voordat ik dat beargumenteer, wil ik eerst even de basis doornemen. Allereerst, het is heel begrijpelijk dat je de Gamelab console zou overwegen voor een aankoop. Het apparaatje is niet heel duur en oogt een beetje als de Game Boy die je vroeger had. Alleen dan krachtiger, uitgebreider, met meer knoppen én met meer mogelijkheden - en voor een fractie van de prijs. De kracht van de R36S, en dus ook de Gamelab console, is dat deze met behulp van emulatie games kan draaien op het niveau van Sony PlayStation 1 en de Sega Dreamcast. En dus alle generaties consoles die daarvóór kwamen. Dat zijn potentieel een hoop spelletjes voor wie terug in de tijd wil duiken.

Als je de beelden op sociale media bekijkt, of de “recensies van gebruikers” doorneemt op de winkelpagina’s, is de kans groot dat je hier warme gevoelens bij krijgt. De games ogen scherp en kleurrijk, ze spelen perfect in op je nostalgische gevoel. En ja, wat is dan 50 euro, toch? Wanneer je 'm eenmaal in handen hebt, onstaan toch de eerste krassen in de glazen van die roze bril. Misschien kan je die aanvankelijk nog negeren, maar krasjes worden scheuren. 

De Gamelab console die ik in 2026 test is precies dezelfde als de eerdergenoemde R36S uit 2023, met dezelfde voor- en nadelen. Die nadelen zijn onder meer dat de knoppen niet geweldig zijn, om het vriendelijk te zeggen. Zo voelen de actieknoppen en vierpuntdruktoets stroef aan, waardoor je vingers na langdurige speelsessies vermoeid raken. Achterop zitten maar liefst vier rugknoppen, zoals ik ze noem. Die klikken even hard als ze oncomfortabel zijn. In het midden zitten bovendien drie interfacebuttons, waarvan de middelste niet eens werkt – juist.

De laatste twee foto's in bovenstaand rijtje laten goed zien hoeveel gelijksoortige apparaten er in deze markt zijn. Hoewel ze sterk op elkaar lijken, zijn het niet allemaal één-op-één kopieën van die R36S. Sommige zijn beter dan andere, verder door ontwikkeld, met betere knoppen, schermen of een betere accu, om maar wat zaken te noemen. De Gamelab console profiteert niet van alle ontwikkelingen die sinds de originele introductie hebben plaatsgevonden.

Ingehaald door de concurrentie

Zo stellen ook de twee analoge joysticks teleur. Ze doen sterk denken aan de sticks die je op een Nintendo Switch aantreft (het eerste model), maar dan met een kleinere en beperkte draaicirkel. Ze zitten bovendien op een onprettige plek voor je duimen, aangezien je die in een onnatuurlijke stand moet houden om ze te bereiken. Dat is overigens een nadeel dat veel van deze zogenaamde verticale handhelds hebben - een reden dat er ook een levendig aanbod is aan horizontaal georiënteerde exemplaren, die de knoppen en sticks naast het scherm plaatsen. In 2023 was ik nog redelijk enthousiast, maar sindsdien is de R36S ruimschoots ingehaald door de concurrentie.

Als het om verticale en Game Boy-achtige handhelds gaat, dan heb je tegenwoordig opties te over. Zelf zou ik eerder een Batlexp G350 of Anbernic RG35XX Pro aanbevelen (ook praktisch dezelfde handhelds, maar soit) of zelfs voor een Game Console R36XX gaan. Net welke je goedkoper aantreft. Niet alleen voelt de R36XX beter aan in je hand, ook heeft die de WiFi gewoon ingebouwd. En dat voor pakweg 44 euro, inclusief btw en bijbehorende verzendkosten.

Met het scherm van de Gamelab console is overigens weinig mis. Opvallend aan dit model is dat het lcd (met een resolutie van 640 bij 480 pixels) niet in het omhulsel verzonken is. Dat geeft het systeem wat meer premium aspiraties mee. Ik vind het dan ook niet gek om te zien dat de genoemde retrohandhelds die daarna verschenen dit ontwerpelement overgenomen hebben. Verder tref je onderop nog twee usb-poorten en een ouderwetse koptelefoonaansluiting.

Installeren van de WiFi-module: de problemen beginnen

Vrijwel alle retrohandhelds uit de tijd van de R36S, en soms nog daarna, beschikken over twee usb-c-poorten. Eén voor het opladen en één voor accessoires, een zogenaamde otg-poort. Het is de bedoeling dat je de wifi-dongle aansluit op de otg-aansluiting, door hem eerst in de adapter te prikken. Daarmee zou je toegang moeten krijgen tot de wifi-verbinding. Helaas: dit werkt voor geen meter. Niet bij de twee Gamelab consoles die we aanschaften, althans.

Het opmerkelijke aan deze situatie is dat we online, voornamelijk op Reddit, genoeg verhalen tegenkomen van mensen die wél succesvol een wifi-dongle geïnstalleerd hebben op hun Gamelab of R36S. Onduidelijk is welke dongle ze gebruiken, of welke software ze hebben draaien. Uiteraard hebben we contact opgenomen met de klantenservice van Gamelab en uitgelegd wat er niet werkte - waarop we een standaardantwoord kregen met een stappenplan. 

Dat hadden we natuurlijk al doorlopen, zonder succes. Navraag leverde evenmin een bevredigend antwoord op. Het bleef zelfs buitengewoon stil in de mail. Deze accessoire kan je dan ook maar beter achterwege laten. Helaas heb je als gebruiker geen manier om op de handheld te ontdekken of de wifi-dongle werkt. Er zit bijvoorbeeld geen led-lampje op en de software biedt geen opties voor het instellen of beheren van netwerkinstellingen. Zoals je ziet schort het dus nogal aan de retro-ervaring, hier.

Gamelab-software: OS, front-end en emulators

Los van de niet werkende WiFi komt er een hoop op je af wanneer je de Gamelab voor het eerst inschakelt. Zelf ben ik er inmiddels bedreven in, maar retro handhelds zijn iets anders dan 'echte' consoles. Ze vereisen gedoe met instellingen en diverse softwarelagen. Wat dat laatste betreft, hou er rekening mee dat je bij de Gamelab console met drie softwarelagen te maken hebt. Voor alleen een spelletje opstarten hoef je daar niets van te weten: dan werkt alles precies zoals je verwacht. Kies de console, kies de game en voor je het weet, ben je aan het spelen. Meer daarover verderop.

Onder de motorkap draait de Gamelab op ArkOS. Dit is een Linux-besturingssysteem, specifiek bedoeld voor goedkopere retrohandhelds. De interface waar je voornamelijk mee werkt, is EmulationStation. Dit is een front-end, waar je de algemene systeeminstellingen aanpast en de games uitkiest. Start je iets op, dan kom je bij 'laag 3': een emulator. RetroArch is de meest populaire optie, maar je kunt ook andere programma’s hiervoor aantreffen.

Sommige instellingen kan je hierdoor op meerdere plekken aanpassen. Zo kun je iets op systeemniveau regelen, of per spelcomputeromgeving aanpassen. Waar alles echter staat, is meestal de vraag. Er bestaan veel versies van de genoemde systemen en programma’s. Sterker nog: op beide Gamelab-handhelds die ik testte, staat een verschillende versie van ArkOS. Toen ik de wifi-dongle testte, moest ik daardoor op verschillende manieren de instellingen aanpassen. Dat is even onoverzichtelijk als klantonvriendelijk, helemaal als je inzet op toegankelijkheid.

Ik kom er nog wel uit, maar voor de gemiddelde liefhebber van nostalgische games is dit afschrikwekkend. De leercurve voor ArkOS en RetroArch is groot; je moet heel wat documentatie of online discussies doorspitten om te weten te komen hoe bepaalde instellingen aan te passen. Weinig dingen spreken voor zich. Helaas verschilt het ook per console, emulator of zelfs emulatorkern welke opties vooraf ingesteld zijn, om het gemakkelijk te houden.

Verder mis ik echt een zoekfunctie in het menu. Daardoor moet je eindeloos scrollen door een lijst met games tot je gevonden hebt wat je wil spelen.

Games emuleren en spelen op de Gamelab console

Dat brengt ons op het emuleren en spelen van games op de Gamelab console. Zoals gezegd biedt de gebruikte processor genoeg rekenkracht om dat te doen met games tot en met de PlayStation 1 generatie. Dat werkt feilloos. Ook heeft de processor, vergezeld door 1 GB aan werkgeheugen, het in zich om wat Dreamcast en PSP games mee te nemen. Ga er alleen niet vanuit dat dat soepel werkt. Daarvoor krijg je simpelweg te vaak te maken met framedrops (dan stottert het beeld), audiofoutjes (dan scheurt het geluid) en prestatiesproblemen in het algemeen. Tot en met PS1 is ook prima op dit prijspunt.

Maar stel dat je gebruikmaken wilt maken van filters, zoals een CRT-variant voor de PlayStation 1 of Super Nintendo. Daarmee kan je games er écht als vroeger laten uitzien. Alleen is dat, afhankelijk van de emulatiekern die je gebruikt, mogelijk niet ingesteld. Dat zul je dus zelf moeten doen. Nogmaals: ik weet inmiddels hoe, maar de termen binnen ArkOS en RetroArch zijn soms onduidelijk; zonder algemene emulatorkennis of hulp ga je hier niet uitkomen.

Dan hebben we nog het probleem met de beeldverhouding. Game Boy-spellen zijn gemaakt met een verhouding van 10:9, maar hier worden ze in 4:3 gepresenteerd. Het resultaat: een uitgerekt, wazig beeld - dat is alles behalve wenselijk. Ook dit kun je via de opties veranderen, maar ja, hoe? Ja, de spellen zijn toegankelijk, maar om het echte retrogevoel op te roepen zal je als gebruiker aan de slag moeten. Van Gamelab hoef je op dat punt niets te verwachten.

Voor wie wil weten hoe bovenstaande zaken te regelen, hierbij wat algemene stappen. Mogelijk komen ze niet letterlijk overeen met jouw softwareversie, maar in de kern kun je de volgende termen opzoeken en stappen opvolgen. 

• Open het menu (meestal Select + X)
• Druk op B en ga naar Settings (aan de linkerkant)
• Ga nu naar Video en daarna Scaling
• Druk op Aspect Ratio en selecteer Core Provided (of zoek de juiste beeldverhouding op per console of handheld)
• Zet eventueel Integer Scale aan voor de beste beeldverhouding
• Druk nu op B en scrol naar beneden tot je Video Filter ziet staan
• Nu verschijnt er een lange lijst met filters in beeld; zoek dus van tevoren op welke je nodig hebt en selecteer die
• Ga nu terug naar het menu links en druk op ArkOS
• Scrol naar beneden tot je Configuration File ziet staan en druk daarop
• Selecteer nu Save Current Configuration; doe je dit niet, dan slaat RetroArch de instellingen niet automatisch op

Andere fabrikanten, zoals Anbernic, doen dit gewoon beter. De consoles zijn dan vooraf veel beter ingesteld, waardoor ze veel meer een ‘oppakken-en-spelen’-karakter hebben. De Gamelab console is prima bruikbaar als een handheld om games van vroeger op te spelen, maar kenners weten dat er veel betere ervaringen op soortgelijke producten mogelijk zijn, voor een vergelijkbare of zelfs lagere prijs. 

Een kaart vol illegale games

Ten slotte moeten we het hebben over de meegeleverde micro-sd-kaart. Daarop staan maar liefst vijftienduizend (!) videogames voor een breed scala aan spelcomputers. Veel daarvan heb je vermoedelijk niet eens over gehoord. Klinkt heel leuk, maar het is hartstikke illegaal. De enige toegestane weg om zogeheten roms op een handheld te krijgen is via een back-up, gemaakt van een legaal aangeschafte game. Die kopieer je naar een betrouwbaar sd-kaartje dat je in de handheld steekt.

Dat kan nog een heel gedoe zijn, met mappen en paden die je correct moet inrichten. Emulators moeten immers weten waar ze hun content kunnen vinden. Ook dat vergt weer uitzoekwerk, maar alleen zo houd je het gebruik binnen de juridische kaders. De vaak schimmige merken en fabrikanten die een kaart vol games meeleveren maken het makkelijk om aan het gamen te slaan. De populariteit is begrijpelijk: zo haal je een geprepareerd systeem in huis. Alleen is het niet goed te praten.

Sommige fabrikanten zijn nog wel eens terughoudend in de geboden games; die laten bijvoorbeeld alles van Nintendo links liggen. Dat bedrijf staat er dan ook om bekend actief op te treden tegen illegaal gebruik van haar intellectueel eigendom – en terecht. Gamelab heeft daar geen boodschap aan: op de inbegrepen kaart staan gewoon Mario, Donkey Kong en Pokémon. 

Conclusie

Zoals je kunt lezen schort het nogal aan de ervaring met de Gamelab console. In de basis doet het apparaat wat de verkoper - van een fabrikant kunnen we niet spreken - belooft. Je kan redelijk eenvoudig een heleboel retrogames spelen. Alleen betaal je dan wel vrij veel voor een behoorlijk verouderd apparaat. Het voornaamste voordeel is dat alles erop staat om direct aan de slag te gaan - waarmee je je dus niet zozeer op juridisch dun ijs begeeft, maar recht op een wak aanschaatst.

Los daarvan kom je in de problemen zodra je er echt wat mee wilt doen om die ervaring van weleer op te roepen. Schermverhoudingen aanpassen of filters toepassen, emulatoren fine tunen voor de beste weergave en prestaties: dan moet je zelf aan de slag. Online naar oplossingen zoeken en je er echt in verdiepen. Ben je bereid dát te doen, dan kan je aanzienlijk betere retro handhelds kopen voor een vergelijkbaar bedrag. Modellen die comfortabeler in de hand liggen en aanzienlijk prettiger knoppen en joysticks hebben. 

Dat Gamelab dan ook nog een niet-werkende wifi-oplossing levert, is echt bedroevend. Daarmee belooft het bedrijf gewoon iets dat het niet nakomt. Dat is 30 euro die je beter in je zak kan houden. Helaas hoef je op de klantenservice niet te rekenen, want ook een uitgebreide probleembeschrijving levert een standaardverwijzing op naar een niet-werkend stappenplan. 

Deze console is er spijtig genoeg een uit de categorie: "als het te mooi klinkt om waar te zijn, is het dat vermoedelijk ook."